a. İstanbul’un semtleri  xkapı, yköy, vs. isimlerle adlandırılmasın; Finansköy, Tekstilköy, Medikalköy, vs. olarak değişsin. Herkes kendi işi ile ilitili köyde ikamet etsin. Hizmet alınacak konuya göre işi düştükçe diğer semte gitsin. Her köyde temel ihtiyaçlar için bakkal da olsun, banka da olsun, poliklinik de olsun, butik de… ama çoğu -zaten her mahallede var olan- AVM’lerde toplansın. Haricinde köye atfedilen sektörden farklı sektörlerde hizmet veren 30 metrekareden büyük mağazalar/ofisler yasak olsun. Örneğin; ben İletişimköy’deki evimden işime on dakikada mutlu huzurlu gidip geliyorken, reklamverenler toplantılar için bizim köye gelsin gitsin. Kedimin aşısını kendi köyümde yaptırabileyim de burun ameliyatı olacaksam Medikalköy’e gitmek zorunda olayım. Böylece her köyün kendi belediyesi de olacağından, hangi sektörün ne derece ahlaklı ve verimli odluğu da ayan beyan ortaya çıksın. Medyaköy’ün vay haline…

b. Toplu taşıma araçları sağ şeritten çıkamasın, halk otobüslerine zinhar sollamak yasak olsun. Önümüze atamasınlar, asabımı bozmasınlar. Bu kurala uymayan toplu taşımacılar, toplu taşlansın. Benzer şekilde her şirket kendi çalışanları için onar yirmişer servis tahsis edemesin, servis şirketleri organize olsun ve merkezileşsin. Ne yani, şirket servislerinde gizli şirket sırları mı konuşuluyor ki böyle Maslak’a 100 servis, içinde 3′er kişiyle geliyor. Sağ sapaklarda ve kavşaklarda toplu taşıma araçlarının geçiş önceliği olsun.

c. Birkaç reel sektör ve ona bağlı yan sektörler özel sübvansiyonlarla taşındırtılsın. Örneğin; tekstil sektörü ve ona bağlı iplik, konfeksiyon, vb. atölye ve fabrikaları Çanakkale’ye taşınsın. Ne olur, orada lojistik derdi de olmaz. Bu sektörlerden boşalacak yerlere göç alınmasın, talan edilmesin ama Ali Ağaoğlu gibi amcalara orman arazilerini vereceklerine oraları versinler, ağaç kesilmesin.

d. İstanbul’da on yıl yeni alanlarda inşaat izni verilmesin. B1, B2 ve dahi B12 gibi şeyler bir daha duyulmasın, üçüncü köprü sevenlerine girsin. Deprem dayanıklılığı kontrol edilmemiş binalara bir yıl süre verilsin, çürükler ve denetlenmeyenler bir yıl sonra kamulaştırılsın ve ancak buralarda inşaat yapılabilsin.

e. Bir hanenin en fazla iki otomobil satın alma hakkı olsun. Daha fazlası için artan oranlarda vergi uygulansın. Otomobil sahipliği için ehliyetten fazlası gereksin; vergi yüzsüzleri, düşük kan şekeri sorunu olup da oruç tutanlar, şiddete bağlı suçlardan sabıkaları olanlar, yılda otuz kereden fazla arabayı kullanmayacak olan kadınlar araç ruhsatı alamasın.

f. Oraya buraya köprü, tüp geçit, Haliç’ten kanal, gureba metrobüsler yapmaktansa Harem-Sirkeci hattı gibi feribot hatları oluşturulsun; İstinye-Kanlıca, Baltalimanı-Anadolu Hisarı, Arnavutköy-Çengelköy, Yenikapı-Maltepe arasında feribotlar çalışsın.

g. Asansör yollar yapalım. Tıkanan yol yerin dibine girsin, yeni gelenler yol boş sansın, bi’ trafik aksın. Ortalık sakinleşince asansörle aşağıdakiler yukarı çıkıp devam etsin. Bu arada aşağıda canları sıkılmasın diye asansör yolların bulunduğu yerlerde yer altı konserleri yapalım. Sedar Ortaç konserleri olsun, eller havaya olsun, yerin dibine girenler kendilerini şanslı hissetsinler. Ne şiş yansın ne kebap.

h. Ya da hiçbirini beğenmediyseniz şöyle yapalım, şu depremi beklemektense yapay deprem organize edelim. Ölsen ölsün, kalan sağlar bizim olsun. Sonra bakarız… Ama önceden haber vermeyelim, teyakkuza mahal olmasın. Bu yapay depremleri yılda bir filan yapalım ki bu strese dayanamayanlar ters göçe motive olsun, azıcık nefes alırız.

Yerse.

Çünkü bu soru genelde şu anlamı taşır: “Ne bütçe, ne hedef, ne strateji belli değil. O yüzden brif yazamıyoruz. Bir bir araya gelelim, vakit ayırıp çalışmış görünelim. Hem belli mi olur, belki bir mucize gerçekleşir.”

Eski patroncum Bay Paul bu soruyu duyduğunda; “My brain, your storm?” diye cevap verirdi, biraz İngiliz özgüveni ile karışık müztehzi bir edayla. Bense içimden kainata doğru salladığım sıkı bir küfürü takiben;  “Önce bir çerçeve oluştursak?” diyorum çoğu zaman kendimi ateşe attığımı bilmeyen bir “takım oyuncusu” enayiliği ile. Çünkü planlamacı olarak, içinde tek bir sabit değişken olmayan denklemlerle sonuca varılamadığını çok yıllar önce öğrendim. Öyle ya da böyle, toplantılar öncesinde bir çerçeve olmazsa ömrümün boşa gittiğini çokça gördüm. Bu yüzden enayilik pahasına ben o brifi oluştururum birader! Varsın toplantı sırasına çöp olsun, varsın kreatifler beğenmesin, varsın “iş büyüdü” olsun… Kimse benimesnetsiz bir “breynsromin”e artık so-ka-maz!

Soruya soru ile cevap vermek pek uygun olmadı ama sorunun cevabı da tam burada. Konumlandırmanın ne olduğu konusunda benim kafam karışmaya başladı. İçi boş misyon cümlelerinden mi çıkar konumlandırma, 4P’nin çerçevelediği bir pazarlama pozisyonunu mu tarif eder, USP anlatır mı, marka özünü yansıtır mı, slogana selam çakar mı… nedir kuzum konumlandırma? Hayır, teorik olarak ne olduğunu biliyorum. Ama sonuçta ne işe yarar?

Cahil olduğum için sormuyorum bu soruyu. Reklamcılara soruyorum: BBDO’nun konumlandırması nedir? Y&R’ın, CP+B’nin, W+K’in konumlandırmalarını biliyor musunuz? Marka ya da Alamet’in…? “Sanat ve bilim ticaretin emrinde” mi her ne ‘junk’sa, bir konumlandırma işaret ediyor mu? O ne mene bir konumlandırmaya götürür adamı, Alamet bunu biliyor mu?

Ve işte sorunun cevabı da tam da burada, kendi endüstrinde:

Eğer ne idüğünü bilmediğin ama hırslı bir marka varsa elinde ve ona illa ki iletişim stratejisi belirlemen gerekiyorsa boşver konumlandırma aramayı, kolaya kaç. Bilinirliğe ve şöhret etmeye oyna. İlk akla gelen marka olmak her zaman kazandırır. Markan her yerde görünür olsun, sesi çok çıksın, ünlülerle takılsın, havalı dursun, hatta ecnebi gibi dursun, cıvıl cıvıl olsun. Or’dan bur’dan bir iki ödül alsın markan, ödülü almış ürün gölge olsun farketmez, o zaman marka kaliteliymiş gibi gelir insana. Biraz dünyaya bak, sektörden bir iki fikri de al aynen uygula, hem hızlı olur hem de maliyet düşer. Bir de dükkan, ambalaj filan şık oldu muydu, azıcık da PRlandır markanı sonra bırak gitsin…

Gördün mü, hiiiç konumlandırma gerekmiyor başarılı olmak için, gerekse önce reklam ajansları kendileri iyi birer konumlandırma belirlerdi.

Konumlandırma ve pazarlama ticaretin emrinde de be EP. Konumlandırma değil de bütçesi olmayan şeyin iletişim stratejisi olmaz asıl… Ben bir tek onu bilirim.

Global ajans ağlarının icadı olan yazılı brif formatları ne kadar kutsaldır?

İyi brif vermek, iyi brif yazmaktan önemli değilmiş gibi davranıyoruz farkında mısınız? O kağıt dünyanın en tartışılması gereken kontratıymış gibi… Elbette yazılı brif çok çok önemli ve çok kritik… Ama o kağıdı bir sınav kağıdı gibi doldurmaya ve doldurtmaya çalışırsanız yandınız. Çünkü o zaman planlamacınızın cesareti ve yaratıcığını baskılayıp bir inek öğrenci olmaya zorlarsınız. Yıllarca başıma gelmiştir; herkesin önündeki kağıda baktığı, uzun ve tek bir detay kelimenin üzerinde tartıştığı brif toplantıları. Bir nevi duruşma tadında geçer ve öyle ya da böyle sonunda brifin beğenilmediği hariç hiçbir sonuca varılamaz.

Öncelikle meseleye buradan bakmak lazım. Formun yarattığı negatif sonuçları anlamadan iyi brif yazmak da değerlendirmek de olası değil.

Bir diğer önemli nokta da brifin revize edilemeyeceği sanısı ve onun sonuçları. Kendi adıma ben brifi taslak halinde ekibimle konuşmayı severim, çünkü benim anlattıklarıma onların verdiği tepkiler ve algılamaları benim yazılı brifi finalize etmem için çok kıymetlidir. Onların neyi, nasıl değerlendirdiğini, markaya ve hedeflere nasıl baktıklarını ve direnç noktalarını bilince daha ikna edici bir brif yazabilirim. O yüzden brif toplantılarında sanki o doküman değişmez ve esnemez gibi görülünce ve iki dirençle çöp haline getirilince ürperir ve baştan kaybetmiş hissederim.

İyi bir yaratıcı brif, planlama ve ekibin ortak olarak inandığı bir çıkış noktasıdır. Haricinde, eldeki form sadece çerçeveyi hatırlatır, ipucu verme ihtimali vardır. Daha fazla işe yaramaz.

Eğer bu konuda hemfikirsek, eğer “arzulanan tepkiyi yanlış yazarsam sınavdan çakarım” baskısı hissetmiyorsak sorunun cevabına geçebiliriz.

Cevap şu; tüketici tepkisi yerine “Aa, bu fırsatı kaçırmayayım” yazmak geliyorsa içinden, ya çok kötü bir brif yazmışsın, ya brif gerektirmeyen bir taktiksel işe brif yazmışsın ya da brifin doğru demektir. Bu üç seçeneğin hangisinin geçerli olduğuna ve bu durumda ne yapman gerektiğine şöyle karar verebilirsin:

1. Brifin geri kalanı sadece bir promosyon kampanyası mekanizması anlatıyorsa ya da  sadece ürün teknik bilgisi vb. anlatıyorsa brifin kötüdür.  Oturup bu kampanyayı ya da ürünü istenir hale getirecek bir çıkış noktası düşünmelisin.  O çıkış noktasını da markanın tavrında, bir içgörüde ya da tüketilmemiş bir fayda da bulacaksın. Ikea’nın lamba filmini hatırla, o filmin “eskisini değiştir” demekten öte bir rasyonel mesajı yoktu.  Çok ilham verici görünmüyor bu haliyle Dolayısı ile çok rasyonel ve sıkıcı görünen müşteri briflerini planlamacının çok duygusal ya da çok şaşırtıcı hale getirmesi mümkündür.

2. Brifin geri kalanı bir kampanya mekanizması ya da teknik bilgi anlatıyorsa ve bu tür bir rutin iletişimi varsa markanın, brife gerek yoktur. Bu bir düzenli iletişim formatıdır, müşteri ilişkileri tarafından yürütülmelidir. Mekanikleşmelidir. Harvey Nichols’un her indirim kampanyası için ayrı ayrı brifler yazılmasına gerek yoktur. Markayı bilen bir ekip herhangi bir ekstra durum yoksa oturur ve çalışır. Bu çalışmayı planlama ile de yapabilirler, onu da dahil etmek isteyebilirler ama yazılı brifi müşteri ilişkileri yazar, çünkü ortada yeni bir stratejik marka ihtiyacı yoktur.

4. Brifinin geri kalanı bu fırsat ya da satın alma nedeni ile ilgili ilham verici bir içgörü, tavır ya da fayda yansıtıyorsa brifin iyidir, yaratıcı ekip kıçını kırıp işi yapmalıdır. Yazdığın arzulanan tepki, brifin diğer bir “kutu”cuğunda yer alan çıkış noktasının bir tezahürüdür.

Hemen bir kampanya fikri yazayim sana, sadece arzulanan tepkiden ve onun “bu ürünü almalıyım” olmasından yola çıkarak.

Ana mecram TV ve dizi sponsorluğu. Adını bilmediğim çok romantik, sürükleyici bir yerli dizinin sadece iki dizisinin ön jeneriğini alıyorsun. Ve tek yaptığın “Eğer x adet y almazsanız haftaya kadar, bu diziyi unutun” demek. Alıyorlar. Almazlarsa, takip eden bölümün jeneriğinde dizinin sonunu söylersin. Olmaz mı ?

E.Ş. isimli dostumuzdan şahane ve bir o kadar da uzun bir soru geldi. Gelmesine geldi de sorunun sahibi çok mu bıkmış yoksa beklentileri mi yüksek onu bilmiyorum.

Doğrusu hayatımda gerçekten çok aptal müşteri temsilcileri ve çok işe yaramaz kreatifler gördüm ama genelleme yapabilecek kadar değil. Bir tek şu konuda çok daha rahat genelleme yapabilirim:  Müşteriler birlikte çalıştıkları ekibe saygı duyamıyorlarsa o ilişkiden hiçbir başarı çıkmaz.

Saygı görmediğini hisseden ekip direkt insiyatiften kaçmaya, fikir üretmekten uzaklaşmaya, eli gitmemeye başlar. E.Ş’nin ekibine saygı duymadığını söylemiyorum, ya da biraz da suç onun asla demiyorum. Ama gerçek şu ki ekibinize karşı saygınızı törpüleyen unsurları doğru tespit edemezseniz, bu işten herkes zarar görür. En başta da marka. Bu törpü gerektiren nedenler neler olabilir:

1. Ajansın kültürü “korku” üzerinedir. Türkiye’de maalesef çoğu patron ve yönetici ajanslarını korku üzerine yönetiyorlar. Yanlış yapma korkusu, yetişememe korkusu, işsiz kalma korkusu, şikayet alma korkusu… Özellikle müşteri ilişkileri departmanının insiyatif alamama ve fikrini söyleyememe nedeni bu korku olabilir. Eğer bu tip bir ajansla çalışıyorsanız, yapacağınız tek şey ajansın yönetimini tenkit edip karşınıza daha insiyatifli insanların çıkmasını talep etmektir. Ki bu o kültürde zor olacaktır ama mümkündür.

2.  Küçük müşterisinizdir. Büyük ajanslar, büyük para severler. Ajansa para kazandırmayan müşteriler, genelde “prestij” müşterisi gibi uyduruk bir isimle anılırlar ve ajans bu müşterilere *ıçıyla servis verir. Bu tür bir müşteriyseniz, daha butik bir ajansla çalışmalı ya da ajans yönetiminden kaliteli servis talep edeceğiniz bir çalışma modeli oluşturmalısınız.

3. Çok kontrolcüsünüzdür. Her işi fazla eleştiriyor, hatalara çok fazla tepki veriyorsunuzdur. Bu durumda yaratıcı ekibiniz sizin tepkilerinizden korktuğu ve bu onay süreçlerini “vakit kaybı” adleddiği için müşteri ilişkilerini her bilgiyi sizden alması gerektiği konusunda yönlendiriyordur.  Bu durumda vakti geniş işlerde onları serbest bırakın ve bunu açık şekilde anons edin. Eğer bu test sonunda iyi iş geliyorsa biraz kendinizi eğitmeniz gerekiyor demektir. Yok yine saçma sapan bir iş geliyorsa müşteri direktörünüzü kenara çekip bunun nedenlerini ona sorun. Muhtemelen dürüst olacaktır ve çözüme yardımcı olacaktır.

4. Afedersiniz, tembelsinizdir. Kendi adıma çok sevdiğim tembel müşterilerim oldu. Bu müşteri tipleri kendi içinde yaşadığı bilgi bulutunun herkesin tepesinde olduğunu varsaymayı sever ve ajansın da her şeyi bildiğini umar. Halbuki işin çok teknik ve uzmanlık gerektiren boyutunu ajans bilmemektedir. Ki bu sanılanın aksine çok sağlıklı ve doğru tavırdır. Çünkü reklamcı ne kadar işin içine girip konuya hakim olursa o kadar kötü iş yapar. Dışarıdan, büyük resmi görebilmek detaylarda kaybolmaktan çok daha değerli bir vasıftır. Eğer durum buysa ama siz de tembelseniz, (ki bu ayıp değil) ajansınız ve ürün yönetimi arasında sağlıklı bir bağ kurun ve bilginin sağlıklı akşını sağlayın yeter.

5. Çok yaratıcısınızdır(?). Bazı müşteriler kendilerini çok yaratıcı sanar ya da gerçekten öyledirler. Bu durumda yaratıcı işlere subjektif zevk ve kriterlerle eleştiri getirirler. Ajanslar bu tip müşterilere işin içinde daha fazla olabilmeleri ama kreatif süreci bozmamaları için tali kanallar açar. Bu sizin istediğiniz gibi senaryo yazmak değil, broşür metni yazmak seviyesinde olacaktır. Sizi sinirlendiren bu “yeteneklerinizin kötü kullanımı” olabilir. Durumunuz buysa bir ajansa geçin. Bunu yapıp mutlu olan çok insan tanıyorum.

6. Bir planlamacınız yoktur. Planlamacıların işi biraz da müşteriye kafa tutabilmekle ilgilidir. Çünkü planlama, tüketicinin ihtiyaç ve beklentilerine (isteklerine değil!) uygun mal/hizmet sunulduğuna emin olabilmelidir. Bu yüzden de müşteri ile çatışabilir, bu çatışma felaket değil gelişme ve inovasyon doğurur. Böyle bir planlamacınız olsaydı, sizi anlayan ve sizi gelişmeye zorlayan bir ajansınız olduğunu hisseder ve ajansınıza doğru ve yeterli bilgi vermeniz sürecin doğru işlemesine yeterdi. Daha da ötesi, pratikte kendisinin ya da kreatiflerin aklına her gelen soruda sizi arayan Müşteri Temsilcisi, her soru geldiğinde önce planlamaya sorardı. Ki bu blog kapsamında bu sorulara hep beraber şahit olmayı hedefliyoruz.

7. Bir planlamacınız vardır. Muhtemelen tembeldir. O nedenle sürekli yokuş yapıp bilgi, veri, içgörü, vb alması için müşteri ekibini başınıza salıyordur. Tembel değil de beceriksiz de olabilir, bu beceriksizliği gizlemenin en iyi yolu da bilgisi sadece ve sadece müşteriden alıp aynen kullanmaktır.

Durum böyle sevgili E.Ş… Umarım size tatmin edici cevaplar verebilmişimdir. Veremediysem, beceriksiz bir planlamacı olarak derhal toplantı talep edip sizden yeni bir “tatmin edici cevaplar briefi” almak isterim. Sonra da ajansa dönüp “Aa, benim hiç suçum yok, müşteri briefi tamamen değiştirdi” diyebilmeliyim ama, ona göre.

Gelelim mutlu haberimize… İlk sorumuz geldi. Sonunda gerçekten işe yarama fırsatım var. AT&T’yi atlatıp insanlara nasıl iphone kaçakçılığı yapabileceklerini anlatacağım. On kişi bundan faydalansa en az 5000 liralık bir para kalır ceplerde. Haydi.

Sorunun bilebildiğim kadarı ile cevabını veriyorum: AT&T sözleşmeli telefon almak zorunda değiliz. Gidip NYC’de herhangi bir elektronikçiye girip 599 dolar artı vergilerle, yaklaşık 650 dolara bir 16 GB 3G S alınabiliyor. Rivayetlere göre 550′ye de bulan varmış. Türkiye’ye girerken telefon pasaporta kaydediliyor. Böylece aynı üründen onlarca getirip ticaretini yapmak engelleniyor. Sonra gidip imei kodu operatöre bildiriliyor. Bir de sim kilidini kırma işi var. Öyle ya da böyle sahibinden’de satılanlardan bile 300-400 lira ucuza tüm bu işlemler halledilebiliyor.

Durum bu. İşte şimdi kendimi faydalı hissettim azıcık.

Bu durumda size önerimiz, 15-16 anahtarını taşımaya devam etmeniz ve “in an absolut world” düşüncesiyle kendinizi dizginlemeniz..

Şimdi… Yukarıda kulağı çınlatılan arkadaşlar cins cinstir.

1. Sakarkahramanlar: Genelde çok genç ve iyi niyetlilerdir. Senin ne kadar yoğun olduğunu gördükleri ve birazcık da planlama, brif yazma meselelerine heves ettiklerinden ellerinden geldiğince en iyi brifi yazar ve ekibe verirler. Ancak çok genç olduklarından o briflerin genelde yüzü gözü biraz dağılmıştır. (Zaten iyi bir planlamacı iyi brif yazan müşteri ilişkileri insanını bilir ve ona bunu tebliğ eder. Hatta özellikle özendirir ve yeteneklerinin ilerlemesine yardım eder. Çünkü her planlamacı departman için potansiyel özkaynakları tespit etmek ve eğitmekle yükümlüdür ya. Güya.) Bu arkadaşlara kızılamaz bir türlü ve oturulur o brife bakılır, hatalar söylenir ve kahramanımız geç kalmadan duruma müdahale etmek üzere kreatif ekibe yollanır. Brifin hasar durumuna göre kardeşimiz tek bırakılmaz, elinden tutulup kreatif ekiple birlikte yüzleşilir ve onlar köpürdükçe kardeş savunulur.

2. Yersizpanikler: Bu tip arkadaşlar sürekli olarak müşterinin “acil” dediği işlerde, paniği onla çarparak ilerlerler. O yüzden de planlama onlar için gereksiz bir vakit kaybı olabileğinden direkt briflerini -ki o müşteri mailidir, brief yazmak da vakit kayb ıdır- kapıp kreatife koşarlar. Aslında onların direkt paniğini planlamaya bulaştırmadan ilerlemesi planlamacının psikolojisi açısından muhteşem olabilecektir ama kreatif ekip o panik kendilerine yaklaşırken deniz anası görmüş gibi telefona atlayıp planlamayı da olay mahaline çağırırlar. O buluşmalar her seferinde “brif yazılsın” denilerek noktalanır ve o andan sonra panik arkadaşınızı ilk görüşünüzde bu yukarıdaki, repliği duyarsınız. Birazdan kreatif ekibin sizi arayıp brifle ilgili sorular sormaya başlayacağını bilerek, bir kopya da kendinize isteyip beklemeye başlarsınız.

3. Özgüventoramanları: Çokbilmişlerdir. Hata yapmazlar ve zaten bu ajans için de fazla iyilerdir. Ancak bu özgüvenleri markaya ve ajansa zarar verebileceğinden bir süre duruma müdahale edip onlara brifin önce size gelmesi gerektiğini anlatır, birlikte birf yazma egzersizleri yapar, önce olumlu motivasyon, sonra olumsuz tepkiler vererek ehlileştirmeye çalışır en son da pes edersiniz…  Yukarıdaki cümleyi duyduğunuz an da o toramanın bir şeyleri berbat edip sarpa sardığı andır. “Her şey karıştı, sorumluluğu sana yıkmaya çalışıyorum” demek istemektedir. Siz irkilirsiniz, içinizden küçük bir küfür eder; “Ver bakayım, bakalım brifine” deyiverirsiniz dişlerinizin arasından.

4. Eskitopraklar: Planlama ile çalışma geleneği olmayan, genelde kreatiflerin masasına oturup gülüşüp, şakalaşıp iş yaptırmayı seven insan ilişikileri kuvvetli arkadaşlardır.  Yazılı brif diye bir şey kullanmazlar. Kimse de onlardan böyle bir şey beklemez, çok sevilirler çünkü. Ancak işler kötüye gidince bir anda “alaturka çalışıyorsunuz” diye paylanır ve modern kurallara uymaya zorlanıverirler. Planlamacılar onları sadece bu dönemlerde ve sunum hazırlamak gerektiğinde görür.  Bu insanlara ses edilmez, kalpleri kırılmaz yumuşak yumuşak sorunları çözülür ve mutlu edilir. İyi insanlardır çünkü, insan ilişkileri iyidir. Rakı balık da güzel gider onlarla…

Fakat bu “filmi gördün mü?” sorularının en hoşnutsuzluk yaratan formatı, brifini yazdığın işin senden habersiz alıp başını yürüdüğünü farkettiren cinstendir (ajans işi, müşterin, kafa patlattığın, nefret besleyip sevgiyle büyüttüğün). İş bitmiştir. “Ghost Limb” sendromu gibi bir histir. Briefi kaale alıp almadığı da belirsiz olan, müşteri yorumlarıyla ve iç ekip dinamikleriyle iyice yontulup törpülenip cilalanmış olan senaryo çekilmiş, post-packshot’lardaki tırtık tırtık revizyonlara gelinmiştir. Sonra da işin bir prodüksiyon şirketinde yapılan olası müşteri sunumunda üst düzeyden bir “argüman/rasyonel” istendi mi bu post-rasyonel sunumu olarak size geri dönebilir. İndirdiğiniz filme bakarak, iç çeke çeke bir rasyonel yazıverirsiniz, itina ile elinizdeki acaip işi brife bağlamaya çalışarak.

Filmi gördünüz mü???